اولویت بندی مطالعه مباحث و حذفیات پیشنهادی کنکور تجربی
اگر وقت کم داری این راهنما را از دست نده!
کمبود زمان یکی از بزرگترین دغدغههای داوطلبان کنکور تجربی است. بسیاری از دانشآموزان در ماههای پایانی یا حتی هفتههای آخر قبل از کنکور این سؤال را میپرسند: «کدام مباحث را بخوانم تا بیشترین درصد را بگیرم؟» و «اگر مجبور شدم بخشی از مطالب را حذف کنم، کدام مباحث کمترین آسیب را به رتبهام میزنند؟»
واقعیت این است که همه مباحث ارزش یکسانی ندارند. بعضی فصلها تقریباً هر سال سهم قابل توجهی از سؤالات کنکور را به خود اختصاص میدهند، در حالی که برخی دیگر با وجود زمان مطالعه زیاد، بازده کمتری دارند. البته این موضوع برای همه درسها صدق نمیکند. زیستشناسی تنها درسی است که نباید برای آن اولویتبندی مطالعه انجام داد و توصیه میشود تمام مباحث آن مطالعه شوند.
در این مقاله با بررسی روند کنکورهای سالهای اخیر، مهمترین مباحث هر درس، حذفیات پیشنهادی در شرایط کمبود زمان و بهترین ترتیب مطالعه را بررسی میکنیم.
فهرست مطالب
آیا حذف مباحث برای کنکور تصمیم درستی است؟
اولویت مطالعه زیست کنکور
حذفیات زیست
اولویت مطالعه شیمی
حذفیات شیمی
اولویت مطالعه فیزیک
حذفیات فیزیک
اولویت مطالعه ریاضی
حذفیات ریاضی
جدول جمعبندی اولویتها
اشتباهات رایج در حذف مباحث
جمعبندی
سوالات متداول
آیا حذف مباحث برای کنکور تصمیم درستی است؟
پاسخ این سؤال به میزان زمانی که تا کنکور باقی مانده بستگی دارد. اگر هنوز چند ماه فرصت دارید، بهترین کار مطالعه کامل کتابهای درسی است. اما اگر زمان شما محدود شده و امکان مطالعه همه مباحث را ندارید، حذف هوشمندانه بعضی فصلهای کمبازده میتواند باعث شود زمان بیشتری برای مباحث مهم و پرتکرار اختصاص دهید.
بزرگترین اشتباه بسیاری از داوطلبان این است که مباحث را صرفاً به دلیل سخت بودن حذف میکنند. در حالی که سخت بودن یک فصل لزوماً به معنای کماهمیت بودن آن نیست. معیار اصلی باید تعداد سؤالات، میزان تکرار در کنکورهای اخیر و نسبت زمان مطالعه به بازده باشد.
همچنین فراموش نکنید که حذف مباحث باید آخرین راهحل باشد، نه اولین انتخاب. اگر بتوانید حتی بهصورت خلاصه یک مبحث را مطالعه کنید، معمولاً نتیجه بهتری نسبت به حذف کامل آن خواهید گرفت.
نکته مهم
حذف مباحث فقط زمانی منطقی است که واقعاً فرصت کافی برای مطالعه همه مطالب باقی نمانده باشد.
اولویت مطالعه زیست کنکور
زیستشناسی مهمترین درس رشته تجربی است و برخلاف تصور بسیاری از داوطلبان، اولویتبندی مشخصی برای مطالعه ندارد.
در سالهای اخیر، طراحان کنکور از تقریباً تمام فصلهای کتاب درسی سؤال مطرح کردهاند و حتی فصلهایی که قبلاً کمسؤال بودند، در بعضی سالها نقش تعیینکنندهای داشتهاند. علاوه بر این، بسیاری از تستهای زیست بهصورت ترکیبی طراحی میشوند و حذف یک فصل میتواند باعث شود در پاسخگویی به سؤالات سایر فصلها نیز دچار مشکل شوید.
به همین دلیل، اگر هدف شما کسب درصد مناسب در زیست است، باید تمام فصلها را مطالعه کنید. به جای حذف فصلها، بهتر است زمان بیشتری برای مرور، تستهای ترکیبی و تحلیل آزمونها اختصاص دهید.
حذفیات پیشنهادی زیست
اگر در شرایط اضطراری قرار دارید و واقعاً زمان بسیار کمی تا کنکور باقی مانده است، میتوانید مطالعه عمیق این بخشها را در اولویت پایینتری قرار دهید.
حذفیات پیشنهادی زیست (فقط در شرایط اضطراری) |
|---|
ژنتیک |
فصلهای گیاهی |
تولید مثل |
گفتارهای مربوط به گردش مواد |
اشتباه رایج
بسیاری از دانشآموزان به دلیل دشوار بودن ژنتیک، کل این مبحث را حذف میکنند. در حالی که هر سال حداقل یک یا دو سؤال از این بخش مطرح میشود و مطالعه خلاصه آن میتواند ارزشمند باشد.
اولویت مطالعه شیمی کنکور
شیمی از جمله درسهایی است که اگر هوشمندانه مطالعه شود، میتواند در مدت زمان نسبتاً کوتاه درصد قابل قبولی برای شما ایجاد کند. بررسی کنکورهای سالهای اخیر نشان میدهد که بعضی فصلها سهم بیشتری در طراحی سؤال دارند و بهتر است مطالعه از همین مباحث آغاز شود.
اولویت | مباحث |
|---|---|
🥇 اولویت اول | فصل ۱ و ۲ دهم - فصل ۳ و ۴ دوازدهم |
🥈 اولویت دوم | فصل ۱ و ۳ یازدهم - فصل ۱ و ۲ دوازدهم |
🥉 اولویت سوم | فصل ۲ یازدهم - فصل ۳ دهم |
اگر زمان محدودی دارید، ابتدا مباحث اولویت اول را بهطور کامل مطالعه کنید و سپس به سراغ سایر فصلها بروید.

حذفیات پیشنهادی شیمی
مسائل | مفاهیم |
|---|---|
مسائل فصل ۳ دهم | مفاهیم فصل ۲ یازدهم |
مسائل اسید و باز | مفاهیم فصل ۳ دهم |
مسائل الکتروشیمی | مفاهیم فصل ۲ دوازدهم |
مسائل سینتیک | مفاهیم فصل ۱ دوازدهم |
اولویت مطالعه فیزیک کنکور
اگر قصد دارید در مدت کوتاهی بیشترین پیشرفت را در فیزیک داشته باشید، بهتر است مطالعه خود را از فصلهای پرتکرار آغاز کنید. این مباحث تقریباً در همه سالها سهم قابل توجهی از سؤالات کنکور را به خود اختصاص دادهاند.
اولویت | مباحث |
|---|---|
🥇 اولویت اول | فصل ۳ و ۴ دوازدهم - فصل ۴ دهم - فصل ۱ یازدهم |
🥈 اولویت دوم | فصل ۱ دهم - فصل ۲ دوازدهم - فصل ۳ دهم - فصل ۳ یازدهم |
🥉 اولویت سوم | فصل ۱ دوازدهم - فصل ۲ دهم - فصل ۲ یازدهم |

حذفیات پیشنهادی فیزیک
حذفیات پیشنهادی |
|---|
حرکتشناسی |
مقاومتها |
دینامیک (به جز گرانش و نیروهای نیوتون) |
فشار |
نکته مهم
حذف کامل فیزیک معمولاً تصمیم درستی نیست. بسیاری از تستهای این درس با تمرین و حل تست قابل یادگیری هستند و میتوانند نقش مهمی در افزایش رتبه داشته باشند.
اولویت مطالعه ریاضی کنکور
ریاضی یکی از درسهایی است که با مطالعه هدفمند میتوان در مدت نسبتاً کوتاه به درصد مناسبی رسید. اگر فرصت کمی دارید، بهتر است ابتدا روی مباحثی تمرکز کنید که هم تعداد سؤال بیشتری دارند و هم پایه بسیاری از تستهای دیگر هستند.
اولویت | مباحث |
|---|---|
🥇 اولویت اول | معادله و نامعادله - تابع - حد - مشتق - الگو و دنباله |
🥈 اولویت دوم | لگاریتم - احتمال - مثلثات - کاربرد مشتق - هندسه دوازدهم |
🥉 اولویت سوم | معادله درجه دو و سایر مباحث |

حذفیات پیشنهادی ریاضی
حذفیات پیشنهادی |
|---|
هندسه یازدهم |
کاربرد مشتق و بهینهسازی |
ترکیبات دهم |
معادله درجه دو |
مثلثات |
جدول جمعبندی اولویت مطالعه و حذفیات
درس | اولویت اول | اولویت دوم | اولویت سوم | حذفیات پیشنهادی |
|---|---|---|---|---|
زیست | همه مباحث باید مطالعه شوند | — | — | ژنتیک، گیاهی، تولیدمثل، گفتارهای گردش مواد (فقط در شرایط اضطراری) |
شیمی | فصل ۱ و ۲ دهم، فصل ۳ و ۴ دوازدهم | فصل ۱ و ۳ یازدهم، فصل ۱ و ۲ دوازدهم | فصل ۲ یازدهم، فصل ۳ دهم | مسائل سینتیک، الکتروشیمی، اسید و باز و برخی مفاهیم کمبازده |
فیزیک | فصل ۳ و ۴ دوازدهم، فصل ۴ دهم، فصل ۱ یازدهم | فصل ۱ دهم، فصل ۲ دوازدهم، فصل ۳ دهم و یازدهم | فصل ۱ دوازدهم، فصل ۲ دهم و یازدهم | حرکتشناسی، مقاومتها، فشار و بخشی از دینامیک |
ریاضی | تابع، حد، مشتق، معادله و نامعادله، الگو و دنباله | لگاریتم، احتمال، مثلثات، کاربرد مشتق، هندسه دوازدهم | معادله درجه دو و سایر مباحث | هندسه یازدهم، کاربرد مشتق، ترکیبات، مثلثات |

اشتباهات رایج در حذف مباحث
حذف مباحث فقط به دلیل سخت بودن آنها.
حذف فصلهایی که پیشنیاز سایر مباحث هستند.
حذف چند فصل از یک درس بهصورت همزمان.
حذف زیستشناسی به امید جبران در سایر درسها.
شروع مطالعه از مباحث کمسؤال و کمبازده.
اشتباه رایج
بعضی داوطلبان به جای حذف چند مبحث کمبازده، یک درس کامل را کنار میگذارند. این تصمیم معمولاً باعث افت شدید تراز میشود و توصیه نمیشود.
جمعبندی
اگر زمان کافی تا کنکور دارید، بهترین تصمیم مطالعه کامل همه مباحث کتابهای درسی است. اما اگر فرصت شما محدود شده است، باید زمان خود را هوشمندانه مدیریت کنید و ابتدا روی مباحث پرتکرار و پربازده تمرکز داشته باشید.
در این میان، زیستشناسی یک استثنا محسوب میشود و بهتر است تمام فصلهای آن مطالعه شوند. در مقابل، در درسهای ریاضی، فیزیک و شیمی میتوان با اولویتبندی صحیح و حذف محدود برخی مباحث کمبازده، بازده مطالعه را به شکل قابل توجهی افزایش داد.
فراموش نکنید که هیچ اولویتبندیای بدون مرور، تستزنی و تحلیل آزمونها نتیجه مطلوبی نخواهد داشت. هدف نهایی این است که از زمان باقیمانده، بیشترین استفاده را ببرید و با آمادگی بیشتری در جلسه کنکور حاضر شوید.
مسیر مطالعه هر داوطلب متفاوت است!
اولویت مطالعه، حذفیات و برنامه جمعبندی به سطح فعلی، زمان باقیمانده تا کنکور و رتبه هدفتان بستگی دارد و برای همه یکسان نیست.
اگر میخواهید بدانید چه مباحثی را در اولویت قرار دهید، چه بخشهایی را حذف کنید و بهترین برنامه جمعبندی را داشته باشید، از مشاوره تخصصی مدیکال استور استفاده کنید.
در جلسه مشاوره، بر اساس شرایط و هدف شما، یک برنامه کاملاً شخصیسازیشده دریافت میکنید.
رزرو مشاوره تخصصی مدیکال استور
🎯 یک برنامه اختصاصی؛ متناسب با شرایط شما، برای رسیدن به بهترین نتیجه در کنکور.



